مادر و کودک 11 اکتبر 2026 8 دقیقه مطالعه هانیه توکلی

صورت نوزاد را با چی بشوریم؟ بهترین روش شست‌وشوی پوست حساس

پوست صورت نوزاد بسیار نازک و حساس است و برای تمیز نگه داشتن آن معمولاً به محصولات زیادی نیاز نداریم. در بیشتر مواقع، آب...

صورت نوزاد را با چی بشوریم؟ بهترین روش شست‌وشوی پوست حساس

پوست صورت نوزاد بسیار نازک و حساس است و برای تمیز نگه داشتن آن معمولاً به محصولات زیادی نیاز نداریم. در بیشتر مواقع، آب ولرم و یک پارچه یا پنبه نرم برای شست‌وشوی صورت نوزاد کافی است. اگر روی پوست آلودگی، چربی یا باقی‌مانده شیر وجود دارد، می‌توان در صورت نیاز از مقدار کمی شوینده بسیار ملایم و بدون عطر مخصوص نوزاد استفاده کرد.

استفاده زیاد از صابون، آب داغ یا محصولات عطردار می‌تواند چربی طبیعی پوست را کاهش دهد و باعث خشکی یا تحریک شود.

صورت نوزاد را با چی بشوریم؟

برای بیشتر نوزادان، بهترین گزینه برای شستن روزانه صورت آب ولرم است.

می‌توانید از:

  • آب ولرم تمیز
  • پنبه نرم
  • پد پنبه‌ای تمیز
  • پارچه نخی بسیار نرم و مرطوب

استفاده کنید.

اگر صورت نوزاد فقط کمی عرق کرده یا بعد از خواب نیاز به تمیز کردن دارد، معمولاً نیازی به صابون یا شوینده نیست.

آیا آب خالی برای شستن صورت نوزاد کافی است؟

در بسیاری از مواقع، بله.

پوست نوزاد مثل پوست بزرگسالان نیاز به پاک‌کننده‌های قوی ندارد. شست‌وشوی زیاد با شوینده ممکن است سد محافظ طبیعی پوست را ضعیف کند و باعث:

  • خشکی
  • قرمزی
  • سوزش
  • پوسته‌ریزی

شود.

برای تمیز کردن معمول روزانه، آب ولرم کافی است. شوینده زمانی بیشتر کاربرد دارد که پوست واقعاً کثیف یا چرب شده باشد.

اگر بخواهیم از شوینده استفاده کنیم، چه نوعی مناسب است؟

اگر نیاز به شوینده دارید، محصولی انتخاب کنید که:

  • مخصوص نوزاد باشد.
  • بسیار ملایم باشد.
  • بدون عطر باشد.
  • رنگ و اسانس اضافه نداشته باشد.
  • تا حد امکان فرمول ساده داشته باشد.

آکادمی پوست آمریکا توصیه می‌کند برای پوست حساس نوزاد از شوینده‌های mild و fragrance-free استفاده شود.

عبارت fragrance-free معمولاً انتخاب مناسب‌تری از محصولی است که فقط روی آن نوشته شده «بدون بو»؛ زیرا محصولات بدون بو ممکن است همچنان مواد معطر پوشاننده بو داشته باشند.

آیا صابون برای صورت نوزاد مناسب است؟

صابون معمولی بزرگسالان انتخاب مناسبی نیست.

بسیاری از صابون‌های معمولی می‌توانند چربی طبیعی سطح پوست را کاهش دهند و باعث خشکی یا تحریک شوند.

اگر نیاز به شوینده وجود دارد، بهتر است از یک شوینده مایع ملایم و بدون عطر مخصوص نوزاد استفاده کنید.

آیا می‌توان صورت نوزاد را با شامپو بچه شست؟

اگر شامپوی بچه بسیار ملایم و مخصوص نوزاد باشد، تماس اتفاقی مقدار کمی از آن با صورت معمولاً مشکل‌ساز نیست؛ اما برای شست‌وشوی روزانه صورت نیازی به شامپو نیست.

صورت را بهتر است با آب ولرم یا در صورت نیاز با شوینده مخصوص پوست نوزاد بشویید.

AAD نیز توصیه می‌کند شامپوی کودک عمدتاً برای مو و پوست سر استفاده شود و مصرف شوینده روی پوست فقط در نواحی واقعاً کثیف انجام شود.

صورت نوزاد تازه متولد شده را چگونه بشوییم؟

برای نوزاد تازه متولد شده می‌توانید این مراحل را انجام دهید:

  1. دست‌های خود را بشویید.
  2. یک کاسه آب ولرم آماده کنید.
  3. پنبه یا پارچه نرم را کمی مرطوب کنید.
  4. صورت نوزاد را بدون فشار زیاد پاک کنید.
  5. اطراف دهان، گونه‌ها، پشت گوش و چین‌های گردن را فراموش نکنید.
  6. در پایان پوست را با حوله نرم به صورت ضربه‌ای خشک کنید.

پوست را با حوله مالش ندهید.

برای تمیز کردن چشم نوزاد چه کنیم؟

برای اطراف چشم‌ها بهتر است از آب تمیز و پنبه جداگانه برای هر چشم استفاده کنید.

روش مناسب:

  • پنبه را با آب ولرم مرطوب کنید.
  • از گوشه داخلی چشم، نزدیک بینی، به سمت بیرون پاک کنید.
  • برای چشم دوم از پنبه جدید استفاده کنید.

این کار احتمال انتقال آلودگی از یک چشم به چشم دیگر را کاهش می‌دهد.

اگر ترشح چشم:

  • زرد یا سبز است،
  • زیاد شده،
  • همراه با قرمزی یا تورم است،

بهتر است کودک توسط پزشک بررسی شود.

صورت نوزاد را چند بار در روز بشوییم؟

برای بیشتر نوزادان، شست‌وشوی کامل صورت یک بار در روز یا در صورت نیاز کافی است.

اما ممکن است لازم باشد بخش‌هایی از صورت را چند بار در روز تمیز کنید، مثلاً:

  • بعد از شیر خوردن
  • پس از بالا آوردن شیر
  • وقتی اطراف دهان خیس شده
  • پس از تعریق
  • زمانی که آب دهان روی پوست باقی مانده است

در این موارد نیازی به شوینده نیست؛ آب ولرم و پارچه نرم معمولاً کافی است.

صورت نوزاد را با گلاب یا عرقیات گیاهی بشوییم؟

بهتر است خیر.

استفاده از گلاب، عرقیات گیاهی یا اسانس‌ها برای پوست صورت نوزاد ضروری نیست و می‌تواند در بعضی کودکان باعث حساسیت یا تحریک شود.

پوست نوزاد به محصولات ساده‌تر بهتر پاسخ می‌دهد.

برای مراقبت معمول، آب ولرم و در صورت نیاز شوینده ملایم بدون عطر کافی است.

آیا شستن صورت نوزاد با شیر مادر خوب است؟

برای شست‌وشوی معمول صورت، آب بهترین و ساده‌ترین گزینه است.

درباره استفاده موضعی از شیر مادر برای مشکلات پوستی مختلف مطالب زیادی در فضای آنلاین وجود دارد، اما نباید آن را جایگزین روش استاندارد مراقبت پوستی یا درمان پزشکی کرد.

اگر نوزاد جوش، اگزما، عفونت یا راش قابل توجه دارد، بهتر است علت مشخص شود.

جوش صورت نوزاد را با چی بشوریم؟

جوش‌های نوزادی در هفته‌های ابتدایی زندگی نسبتاً شایع هستند و معمولاً خودبه‌خود برطرف می‌شوند.

برای پوست دارای جوش:

  • از آب ولرم استفاده کنید.
  • پوست را نسابید.
  • جوش‌ها را فشار ندهید.
  • داروی ضدجوش بزرگسالان استفاده نکنید.
  • از کرم‌های بسیار چرب خودداری کنید.

برای خشکی پوست صورت نوزاد چه کنیم؟

اگر صورت کودک پس از شست‌وشو خشک می‌شود، ابتدا دفعات شست‌وشو و میزان شوینده را کاهش دهید.

اگر همچنان خشکی وجود دارد، می‌توان از مرطوب‌کننده مخصوص نوزاد استفاده کرد.

بهتر است مرطوب‌کننده:

  • بدون عطر باشد.
  • فرمول ساده داشته باشد.
  • مخصوص پوست حساس باشد.

اگر نوزاد اگزما دارد، صورتش را با چی بشوییم؟

در نوزاد مبتلا به اگزما باید مراقبت ملایم‌تر باشد.

توصیه می‌شود:

  • از آب ولرم استفاده شود.
  • حمام کوتاه باشد.
  • شوینده فقط در صورت نیاز استفاده شود.
  • شوینده ملایم و بدون عطر باشد.
  • پوست مالش داده نشود.
  • پس از حمام از مرطوب‌کننده مناسب استفاده شود.

اگر اگزما شدید است یا زخم، ترشح یا خارش قابل توجه دارد، درمان باید توسط پزشک تنظیم شود.

صورت نوزاد را بعد از شیر خوردن چگونه تمیز کنیم؟

ماندن شیر و آب دهان روی پوست، به‌خصوص در اطراف دهان و چین‌های گردن، می‌تواند باعث تحریک شود.

پس از شیر خوردن:

  1. پارچه نرم را با آب ولرم مرطوب کنید.
  2. اطراف دهان و گونه را آرام پاک کنید.
  3. چین‌های گردن را نیز بررسی کنید.
  4. پوست را بدون مالش خشک کنید.

اگر پوست اطراف دهان تحریک شده است، می‌توان با نظر پزشک از یک مرطوب‌کننده یا کرم محافظ مناسب نوزاد استفاده کرد.

چرا پوست صورت نوزاد قرمز می‌شود؟

قرمزی می‌تواند دلایل مختلفی داشته باشد، از جمله:

  • تماس مداوم با آب دهان
  • گرما
  • خشکی
  • اگزما
  • تحریک ناشی از شوینده
  • جوش نوزادی
  • حساسیت تماسی

اگر قرمزی بعد از استفاده از یک شوینده جدید ایجاد شده است، مصرف آن را متوقف کنید و به سراغ محصولات ساده‌تر و بدون عطر بروید.

چه محصولاتی را روی صورت نوزاد استفاده نکنیم؟

برای پوست حساس نوزاد بهتر است از این محصولات دوری شود:

  • صابون قوی بزرگسالان
  • شوینده‌های عطردار
  • اسکراب
  • تونر
  • الکل
  • عطر و اسپری
  • اسانس‌های گیاهی
  • کرم‌های ضدجوش بزرگسالان
  • لایه‌بردارها
  • محصولات حاوی ترکیبات متعدد غیرضروری

هرچه روتین پوست نوزاد ساده‌تر باشد، احتمال تحریک کمتر است.

آیا لازم است بعد از شستن صورت نوزاد کرم بزنیم؟

اگر پوست نوزاد طبیعی و نرم است، همیشه لازم نیست.

اما اگر پوست خشک یا مستعد اگزماست، استفاده از یک مرطوب‌کننده مناسب و بدون عطر می‌تواند مفید باشد.

چه زمانی مشکل پوست صورت نوزاد نیاز به پزشک دارد؟

اگر کودک یکی از این علائم را دارد، بهتر است توسط پزشک اطفال یا متخصص پوست بررسی شود:

  • قرمزی شدید یا رو به گسترش
  • تاول
  • زخم
  • تورم
  • ترشح چرکی
  • پوسته‌های همراه با ترشح
  • تب همراه با ضایعات پوستی
  • اگزمای شدید
  • جوش‌هایی که طولانی شده یا بدتر می‌شوند
  • درد یا بی‌قراری زیاد هنگام لمس پوست

اگر نوزاد بسیار کوچک است، برای مشکلات پوستی شدید بهتر است زودتر بررسی انجام شود.

نتیجه‌گیری؛ صورت نوزاد را با چی بشوریم؟

برای پاسخ ساده به سؤال «صورت نوزاد را با چی بشوریم؟» باید گفت در بیشتر مواقع آب ولرم و یک پارچه یا پنبه نرم کافی است. برای پوست نوزاد نیازی به شوینده‌های متعدد، صابون‌های قوی یا محصولات عطردار نیست.

اگر صورت واقعاً کثیف است، می‌توان مقدار کمی شوینده بسیار ملایم و بدون عطر مخصوص نوزاد استفاده کرد. پوست را نسابید، از آب داغ استفاده نکنید و پس از شست‌وشو صورت را با حوله نرم آرام خشک کنید.

اگر کودک پوست خشک یا اگزما دارد، روتین شست‌وشو باید ملایم‌تر باشد و ممکن است استفاده از مرطوب‌کننده بدون عطر لازم شود. در صورت مشاهده التهاب شدید، ترشح، زخم یا ضایعات پوستی مداوم نیز بهتر است کودک توسط پزشک بررسی شود.

هانیه توکلی

تولید و بازبینی محتوای آموزشی در حوزه سلامت، تغذیه و سبک زندگی سالم.

توجه: این مطلب صرفاً آموزشی است و جایگزین تشخیص، درمان یا توصیه مستقیم پزشک و متخصص سلامت نیست.